به گزارش پارسوماش خبر ، ایران از دهه ۱۳۵۰ شمسی تاکنون درگیر مسئله توسعه میادین مشترک نفت و گاز بوده است. پیش از انقلاب، بخش عمده عملیات توسعه توسط شرکت‌های خارجی انجام می‌شد و زیرساخت فناورانه داخلی شکل نگرفته بود. پس از اعمال تحریم‌های نفتی در دهه ۱۳۹۰، ضعف وابستگی به تجهیزات وارداتی بیش از پیش آشکار شد.

در دولت یازدهم، برنامه‌ای با عنوان «بومی‌سازی ۱۰ گروه کالای راهبردی نفتی» آغاز شد اما به دلیل کمبود منابع مالی و نبود نظام تجاری‌سازی مؤثر، بخشی از اهداف آن محقق نشد. از سال ۱۳۹۹، با تمرکز بیشتر بر شرکت‌های دانش‌بنیان، معاونت علمی و وزارت نفت چارچوب همکاری‌های مشخصی تعریف کردند که به تأسیس «کارگروه بومی‌سازی تجهیزات بالادستی» منجر شد.

در دولت سیزدهم و چهاردهم، این سیاست ادامه یافت و جنبه اجرایی پیدا کرد؛ به‌گونه‌ای که طی سال‌های گذشته ده‌ها قرارداد انتقال فناوری و تولید مشترک میان شرکت ملی نفت ایران و مجموعه‌های فناور داخلی امضا شده است.

به این ترتیب، می‌توان گفت سیاست توسعه دانش‌بنیان در صنعت نفت دیگر نه یک حرکت نمادین، بلکه مسیری عملی و ساختاریافته برای تحقق استقلال فناورانه در بخش انرژی ایران است؛ مسیری که با ساخت دکل‌های ایرانی، کمپرسورهای بومی و ایجاد شبکه آزمایشگاهی داخلی، به مرحله بلوغ نزدیک شده است.

توسعه میادین مشترک نفتی در دهه اخیر به یکی از اهداف راهبردی صنعت انرژی ایران تبدیل شده است. این میادین که بخش قابل‌توجهی از ذخایر هیدروکربوری کشور را در خود جای داده‌اند معمولاً در مجاورت کشورهای همسایه قرار دارند و هرگونه تأخیر در بهره‌برداری از آنها، به برداشت بیشتر طرف مقابل منجر می‌شود. همین عامل سبب شده سیاست‌گذاران بخش انرژی در دولت سیزدهم و چهاردهم تمرکز ویژه‌ای بر تسریع عملیات توسعه‌ای و افزایش تولید از این میادین داشته باشند.

با این حال، توسعه میادین مشترک تنها با تزریق سرمایه و تجهیزات وارداتی ممکن نیست. خروج شرکت‌های بزرگ نفتی از ایران پس از تحریم‌های ثانویه، بخش بالادستی را با چالش جدی در حوزه تأمین دکل‌های حفاری و تجهیزات راهبردی روبه‌رو کرد. در چنین فضایی، توجه به ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان و فناوران داخلی که طی سال‌های اخیر در حوزه طراحی، ساخت و بازسازی تجهیزات صنعت نفت فعال بوده‌اند، در اولویت راهبردی وزارت نفت قرار گرفت.

دکل‌های ایرانی؛ از آزمایش تا تجاری‌سازی

نخستین گام در مسیر بومی‌سازی، ساخت دکل‌های حفاری خشکی و فراساحلی بود؛ تجهیزاتی راهبردی که قلب عملیات توسعه در هر میدان نفتی محسوب می‌شوند. طبق اعلام شرکت ملی حفاری ایران، در حال حاضر بیش از ۹۰ دکل در خشکی و دریا فعال‌اند و بخش قابل توجهی از نیازهای تعمیر، ارتقا و جایگزینی آنها از طریق شرکت‌های داخلی تأمین می‌شود.

در سال‌های اخیر چند شرکت دانش‌بنیان با همکاری پژوهشگاه صنعت نفت و دانشگاه‌های صنعتی کشور، موفق به طراحی و ساخت نمونه‌های بومی دکل‌های حفاری ۲۰۰۰ تا ۳۰۰۰ اسب بخار شده‌اند که توانایی کار در اعماق بالای ۵۰۰۰ متر را دارند. به گفته کارشناسان، این دکل‌ها از نظر توان فنی، پایداری و سامانه‌های کنترل حفاری با نمونه‌های خارجی قابل رقابت‌اند و حتی در بخش خدمات پس از فروش مزیت قیمتی و سرعت تعمیر بالاتری دارند.

در حوزه فراساحل نیز پروژه طراحی دکل‌های Jack-up بومی وارد فاز پیش‌تولید شده است. این دکل‌ها با قابلیت استقرار در عمق آب تا ۹۰ متر، نقش حیاتی در برداشت اولیه از میادین مشترک خلیج فارس نظیر ابوذر، فروزان و سلمان دارند. همکاری نزدیک شرکت‌های دانش‌بنیان با مجموعه‌های صنعتی بزرگ نظیر صدرا، ایزوایکو و شرکت ملی نفت فلات قاره نتایج ملموسی در پیشرفت این پروژه‌ها بر جای گذاشته است.

نقش کمپرسورهای بومی در افزایش برداشت از گاز همراه

در کنار دکل‌ها، تجهیزات فشرده‌سازی گاز و کمپرسورهای فشار بالا نیز از الزامات فاز توسعه میادین مشترک هستند، به‌ویژه در میادینی که با افت فشار روبه‌رو شده‌اند. سال‌ها وابستگی به کمپرسورهای اروپایی و ژاپنی علاوه بر هزینه‌های سنگین، موجب تأخیر در اجرایی شدن برخی از طرح‌ها شده بود.

در پاسخ به این نیاز، چند شرکت دانش‌بنیان داخلی با حمایت صندوق نوآوری و معاونت علمی ریاست جمهوری موفق شدند کمپرسورهای سانتریفیوژ صنعتی با توان تا ۲۵ مگاوات را طراحی و تولید کنند. این فناوری که پیش‌تر صرفاً در اختیار چند شرکت جهانی از جمله Siemens و MAN بود، اکنون در نمونه‌های آزمایشی نصب‌شده در واحدهای بهره‌برداری اهواز و میدان یادآوران نتایج مثبتی به همراه داشته است.

با اجرای پروژه‌های جاری، پیش‌بینی می‌شود طی دو سال آینده بیش از ۷۰ درصد نیاز کشور به کمپرسورهای فشار بالا از محل تولید داخلی تأمین شود. این تحولات نه‌تنها کاهش ارزبری قابل توجهی ایجاد می‌کند، بلکه استقلال فناوری ایران را در برابر تحریم‌ها تقویت خواهد کرد.

نقشه راه وزارت نفت برای هم‌افزایی صنعت و دانش

به استناد برنامه اعلامی وزارت نفت، «نقشه راه بومی‌سازی تجهیزات راهبردی نفت» در افق ۱۴۰۶ ترسیم شده که در آن ۲۲ رده تجهیزاتی از جمله دکل‌های حفاری، سیستم‌های پمپاژ، توربین‌ها، کمپرسورها و شیرآلات فشارقوی در فهرست اولویت قرار دارند.

در این چارچوب، شرکت ملی نفت با امضای قراردادهای «پیش‌خرید تضمینی» با شرکت‌های دانش‌بنیان، انگیزه تولید را افزایش داده و از طریق ایجاد مراکز آزمون میدانی در مناطق نفت‌خیز جنوب، روند تست و ارتقای تجهیزات بومی را تسهیل کرده است. همچنین برنامه تأسیس «مرکز نوآوری انرژی خلیج فارس» در بوشهر با حضور شرکت‌های فناور در حوزه فراساحل در دست اجراست تا حلقه مفقوده میان دانشگاه، صنعت و بازار تکمیل شود.

چشم‌انداز توسعه میادین مشترک با محوریت بومی‌سازی

در حال حاضر بیش از ۲۸ میدان مشترک نفتی و گازی میان ایران و کشورهای همسایه وجود دارد. از این میان میادینی چون آزادگان، یادآوران، یاران و اروند در خشکی و فروزان، سلمان و هنگام در فراساحل، اولویت نخست توسعه محسوب می‌شوند.

براساس ارزیابی‌های کارشناسی، استفاده از تجهیزات بومی در فازهای جدید توسعه می‌تواند هزینه‌های سرمایه‌گذاری را تا ۳۰ درصد کاهش دهد و زمان اجرای پروژه‌ها را نزدیک به یک‌سوم تقلیل دهد. این تغییرات ضمن ارتقای تاب‌آوری صنعت نفت، مسیر ایجاد زنجیره ارزش داخلی و اشتغال پایدار را هموار خواهد ساخت.

تجربیات اخیر در توسعه میدان آزادگان جنوبی نشان داده است که استفاده از خدمات مهندسی و تجهیزات داخلی از جمله دکل حفاری ساخت داخل، منجر به صرفه‌جویی ارزی معادل ۱۳۰ میلیون دلار در یک فاز شد. این روند چنانچه نظام‌مند و هدفمند ادامه یابد، می‌تواند اثرات قابل‌توجهی در تراز ارزی کشور در حوزه انرژی داشته باشد.

دیدگاه کارشناسان: از توان‌افزایی فناورانه تا دیپلماسی انرژی

کارشناسان حوزه انرژی بر این باورند که بومی‌سازی تجهیزات راهبردی علاوه بر مزایای اقتصادی، دست ایران را در مذاکرات انرژی با کشورهای همسایه بازتر می‌کند. به گفته مهرجو، کارشناس صنعت نفت، «وقتی کشوری بتواند بخش بزرگی از چرخه توسعه میادین مشترک را با ظرفیت داخلی پیش ببرد، عملاً در حوزه دیپلماسی انرژی به موقعیت برتری می‌رسد، زیرا عدم وابستگی به پیمانکاران خارجی به معنای امکان تصمیم‌گیری مستقل‌تر است».

از سوی دیگر، توسعه فناوری‌های بومی در حوزه دکل و کمپرسور با مفهوم «تحریم‌ناپذیری صنعت نفت» ارتباط مستقیم دارد. بر همین اساس، همکاری مستمر میان وزارت نفت، معاونت علمی و صندوق نوآوری، به‌عنوان مثلث راهبردی تحول در بخش بالادستی شناخته می‌شود.

الگوی جدید تأمین مالی پروژه‌ها

موضوع تأمین مالی یکی از چالش‌های دیرینه صنعت نفت بوده است. برای رفع این گره، وزارت نفت از سازوکار جدید موسوم به قراردادهای توسعه فناورانه (TDC) بهره گرفته است؛ قراردادی که بر پایه مشارکت دانش‌بنیان‌ها با شرکت‌های بزرگ پیمانکاری بنا می‌شود.

در این مدل، شرکت فناور تأمین‌کننده بخش نرم‌افزاری و طراحی تجهیزات است، اما در قالب قرارداد مشترک با پیمانکار اصلی، سهم مشخصی از منافع توسعه میدان دریافت می‌کند. این شیوه ضمن کاهش ریسک مالی برای شرکت‌های دانش‌بنیان، آنها را به بازیگران جدی زنجیره ارزش نفت بدل می‌سازد.

زنجیره بومی‌سازی از طراحی تا بازرسی

فرآیند بومی‌سازی صرفاً به ساخت تجهیزات محدود نیست، بلکه شامل طراحی، تست‌های کیفی، خدمات پس از فروش و تأمین قطعات یدکی نیز می‌شود. اکنون با ایجاد شبکه‌ای از مراکز آزمون در اهواز، ماهشهر، عسلویه و بندرعباس، تمامی مراحل تست دکل‌ها و کمپرسورها در داخل کشور قابل انجام است.

نقش ایمیدرو و صندوق‌های ملی در حمایت از ساخت داخل

علاوه بر وزارت نفت، سایر نهادها نیز در این مسیر مشارکت فعال دارند. سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی (ایمیدرو) و صندوق توسعه ملی بخشی از منابع مالی پروژه‌های بومی‌سازی تجهیزات سنگین را در قالب تسهیلات کم‌بهره و ضمانت‌نامه تأمین کرده‌اند.

گزارش‌ها حاکی است که طی سه سال اخیر بیش از ۲۵ پروژه ساخت تجهیزات سنگین حفاری، از طریق تأمین مالی مشترک صندوق نوآوری، ایمیدرو و شرکت‌های تابعه وزارت نفت به ثمر رسیده است. این همکاری میان‌بخشی نشان‌دهنده همگرایی نهادهای توسعه‌ای کشور برای تحقق اقتصاد مقاومتی در رشته انرژی است.

نگاه به آینده؛ انرژی، فناوری و سرمایه انسانی

در افق ۱۴۰۷ و با تکمیل چندین پروژه کلیدی بومی‌سازی، صنعت نفت ایران قادر خواهد بود تمامی عملیات حفاری در میادین خشکی را با دکل‌های داخلی و بخش قابل‌توجه عملیات فراساحلی را با تجهیزات بومی انجام دهد. در کنار آن، تربیت نیروی انسانی متخصص در حوزه طراحی مکانیکال، هیدرولیکی و کنترل حفاری به‌عنوان پشتوانه پایدار توسعه فناوری مدنظر قرار گرفته است.

اکنون که کمتر از پنج سال تا تحقق اهداف «نقشه راه بومی‌سازی» باقی مانده، به‌نظر می‌رسد همکاری نزدیک میان وزارت نفت، شرکت‌های دانش‌بنیان، دانشگاه‌ها و نهادهای مالی توسعه‌ای، مسیر دستیابی به خودکفایی کامل را هموار کرده است.

نوشته جهش بومی‌سازی در میادین مشترک با ورود دانش‌بنیان‌ها اولین بار در پارسوماش خبر. پدیدار شد.

به گزارش پارسوماش خبر ، محسن گل‌پور، مدیرعامل شرکت مواد مهندسی مکرر امروز در نشست خبری گفت: شرکت مکرر پایه‌گذار یک حرکت و تحولی بود که در آن زمان شاید مسیر و چشم‌اندازش برای ما کاملاً روشن نبود، اما بر این باور بودیم که با عنایت خداوند و انگیزه درونی تیم، زمینه توسعه جدید در حوزه صنعت شیمیایی فراهم می‌شود. ما از یک کارگاه بسیار کوچک و استیجاری آغاز کردیم و در طول یک دهه توانستیم یک گروه صنعتی بزرگ ایجاد کنیم.

وی افزود: معیار اصلی ما این بود که به دنبال کار تکراری نباشیم و مسیر پیشین صنعتگران را دنبال نکنیم، بلکه آغازگر تحولات نو باشیم. این دغدغه‌ها حاصل یک دهه تجربه در بخش‌های تحقیقاتی و پژوهشی دولتی و انگیزه‌ای بود که احساس می‌کردیم اقدامات دولتی به تنهایی نمی‌تواند زمینه تحقق آن‌ها را فراهم کند.

وی گفت: امروز شاهد تولید بیش از ۳۰۰ نوع فرآورده شیمیایی و پلیمری هستیم که نیاز بیش از ۱۶۰۰ بنگاه اقتصادی کشور را تأمین می‌کند و محصولات ما به بیش از ۱۹ کشور صادر می‌شوند. مسیر تحول ما از این نقطه آغاز شد که فهمیدیم این حرکت نباید با طول عمر بنیانگذاران متوقف شود.

وی افزود: برای اطمینان از پایداری، سه اصل را دنبال کردیم: استقلال مسیر از عمر بنیانگذاران، جداسازی مالکیت از مدیریت و حفظ ارزش‌های انسانی و فرهنگی. با این اصول، ساختار جدید حکمرانی شرکت شکل گرفت و فعالیت‌ها به شرکت‌های تخصصی واگذار شد تا با تمرکز بر توسعه و رشد، مسئولیت‌های بزرگ‌تری برای مکرر و جامعه صنعتی کشور فراهم شود.

وی گفت: با اتکا به مدیران جوان و تربیت‌شده در مکتب مکرر، می‌توانیم مسیر موجود را به نسل جدید انتقال دهیم و الگوی ارزشمندی برای سایر شرکت‌ها و سازمان‌ها ایجاد کنیم تا زمینه شکوفایی و رشد پایدار برای آن‌ها فراهم شود.

بهرام مواسات، رئیس هیئت مدیره گروه مواد و مهندسی مکرر گفت: شرکت مکرر همواره بر این باور بوده است که باید با استفاده از نیروی جوان و نسل جدید کشور، ظرفیت‌های موجود را توسعه داد و به حداکثر رساند. ساختار کنونی گروه صنعتی مکرر و هلدینگ مواد مهندسی مکرر بر اساس تجربه و آرزوی بنیانگذاران شکل گرفته است.

وی افزود: من با ۶۴ سال سن و ۳۷ سال سابقه فعالیت اقتصادی، پس از بازگشت به ایران، فعالیت خود را در حوزه تحقیق و توسعه و احداث آغاز کردم. در دوران جنگ، به دلیل نیازهای صنایع هوایی، در زمینه تحقیق، توسعه، آموزش و تربیت پرسنل متخصص فعال بودم. توانستیم با آموزش و ایجاد تخصص در حدود ۲۵۰ نفر، صنایع هوایی کشور را تقویت کنیم و امروز این دستاورد منشا افتخار و برکت برای مردم ایران است.

مواسات ادامه داد: برای تحقق یک سناریوی امیدبخش اقتصادی و تحقیقاتی، جمع‌آوری تیمی قوی ضروری بود تا بتواند دانش و تجربه را به اشتراک بگذارد و مسیر توسعه را هموار کند. خدا را شاکرم که دو شریک عزیزم، مهندسایی و دیگر همراهان صمیمی، ۳۰ سال پیش این مسیر را با من آغاز کردند و با تلاش و همکاری مستمر، شرکت مواد مهندسی مکرر را به جایگاه امروز رساندند.

وی گفت: در طول ۳۰ سال گذشته، محصولات متعددی در حوزه مواد شیمیایی تولید کرده‌ایم که نیازهای جامعه صنعتی کشور را تأمین کرده و موجب رشد صنایع مختلف شده است. رویکرد ما همواره این بوده است که نیازهای کوچک و بزرگ صنعتگران را با آغوش باز پاسخ دهیم و آن‌ها را در مسیر پیشرفت کشور همراهی کنیم.

مواسات افزود: امروز می‌توانیم با افتخار ادعا کنیم که محصولات ما در بسیاری از جنبه‌های زندگی روزمره مردم حضور دارند؛ از کفش‌ها و بالشت‌ها که نرمی و راحتی فراهم می‌کنند، تا عایق‌های حرارتی و محیط‌های ساختمانی و صنعتی که گرما و آسایش ایجاد می‌کنند و نیز رنگ‌های ساختمانی و صنعتی که به زیبایی محیط کمک می‌کنند.

وی تأکید کرد: شعار امروز ما این است: «در خدمت مردم، برای مردم». هدف ما تولید محصولاتی است که نه تنها به رشد صنایع کشور کمک کند، بلکه رفاه، آسایش و امنیت مردم را نیز تأمین نماید.

وی گفت: گروه مواد مهندسی مکرر و صنعتی مکرر با چشم‌انداز ۳۰ سال آینده آماده است تا مسیر تولیدات نوآورانه و مؤثر را برای رفاه و توسعه کشور هموار کند و از همه همکاران و صنایع کشور که در این مسیر با ما همراه هستند، سپاسگزاریم.

همچنین مهدی دلاوری، مدیرعامل صندوق سرمایه‌گذاری مکرر گفت: برنامه ما بر محور راهبردهای متنوع استوار است و تمرکز ویژه‌ای بر نوآوری و حرکت در حوزه مواد مهندسی داریم. هدف ما استفاده از توان شرکت‌های دانش‌بنیان برای دستیابی به موفقیت‌های بزرگ است و اعتقاد داریم که دانش، زمانی ارزشمند است که در تجارت، صنعت و تولید به کار گرفته شود.

وی افزود: یکی از محورهای مهم، استفاده از ابزارهای کلیدی و زیرساخت‌های تخصصی است. در این راستا، شرکت مکرر در هفته آینده قرار است از یک ابزار مهم و راهبردی رونمایی کند. علاوه بر این، صندوق سرمایه‌گذاری مکرر به عنوان یک نهاد مالی، از شرکت‌های دانش‌بنیان حمایت می‌کند؛ اما حمایت ما صرفاً تأمین نقدینگی نیست، بلکه شامل انتقال فناوری، بهره‌گیری از شبکه فروش، بازاریابی و قابلیت‌های صادراتی شرکت مکرر نیز می‌شود.

دلاوری گفت: با توجه به تجربه ۳۰ ساله موفق مکرر در مدیریت، ساختاردهی و توسعه، ما می‌توانیم علاوه بر ارائه پشتیبانی فنی، زمینه رشد و توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان را فراهم کنیم تا آن‌ها بتوانند در بازارهای داخلی و بین‌المللی جایگاه خود را پیدا کنند و به موفقیت‌های پایدار دست یابند.

تاسیس اولین صندوق سرمایه‌گذاری خطرپذیر

در راستای نگاه دانش‌بنیان، مکرر در سال‌های اخیر اقدام به راه‌اندازی اولین صندوق سرمایه‌گذاری خطرپذیر (Venture Capital) کرد. این صندوق که با مجوز معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری آغاز به کار کرده، مأموریت دارد از استارت‌آپ‌ها، شرکت‌های فناور و طرح‌های نوآورانه حمایت کند.

تأسیس این صندوق نقطه عطفی برای بخش خصوصی بود چرا که تاکنون بیشتر حمایت‌های مالی از پروژه‌های دانش‌بنیان در اختیار نهادهای دولتی قرار داشت. اما مکرر با این اقدام نشان داد که بخش خصوصی نیز می‌تواند نقش پررنگی در تأمین مالی و شتاب‌دهی به طرح‌های نوآورانه ایفا کند.

صندوق سرمایه‌گذاری شرکتی مکرر (CVC)

مکرر به این حد نیز بسنده نکرد و گام دیگری به جلو برداشت: راه‌اندازی صندوق سرمایه‌گذاری شرکتی (CVC) این صندوق که در سال ۱۴۰۴ بنیان‌گذاری شد، قرار است به‌طور رسمی در همایش ۲۱ مهرماه رونمایی شود. رسالت این صندوق، تمرکز بر سرمایه‌گذاری در شرکت‌های دانش‌بنیان، استارت‌آپ‌های صنعتی و پروژه‌های فناورانه ملی است.

این اقدام، مکرر را به یکی از معدود شرکت‌های ایرانی تبدیل کرده که از مرحله تولید صنعتی عبور کرده و وارد عرصه تأمین مالی نوآوری و فناوری شده است. در واقع، مکرر با راه‌اندازی این صندوق‌ها به حلقه اتصال میان صنعت، سرمایه و نوآوری تبدیل شده است.

حمایت از پژوهش‌های بنیادی

در کنار صندوق‌ها، واحد تحقیق و توسعه (R&D) هلدینگ مکرر از سال ۱۳۹۰ فعالیت خود را به‌طور رسمی آغاز کرده و تاکنون ده‌ها محصول جدید با محوریت دانش فنی داخلی توسعه داده است. بسیاری از این محصولات در صنایع حساس مانند پتروشیمی، انرژی، خودرو و آب مورد استفاده قرار گرفته‌اند.

به گفته مهدی دلاوری، مدیرعامل صندوق سرمایه‌گذاری مکرر، هدف ما تنها سرمایه‌گذاری مالی نیست؛ بلکه ایجاد زنجیره‌ای است که پژوهش، ایده و سرمایه را به تولید و ارزش‌افزوده واقعی برای کشور تبدیل کند. این همان حلقه‌ای است که سال‌ها در صنعت ایران مفقود بود.

پیوند صنعت و نوآوری

نگاه مکرر به دانش‌بنیانی تنها محدود به ثبت شرکت‌ها یا تأسیس صندوق‌ها نیست. این مجموعه بر این باور است که نوآوری باید در تمام مراحل فعالیت جاری باشد؛ از طراحی محصول گرفته تا اجرای پروژه‌های EPC و حتی توسعه منابع انسانی. همین نگاه باعث شده که ده‌ها محصول مبتنی بر فناوری در زنجیره ارزش صنایع کشور توسط این هلدینگ تولید شود.

به بیان دیگر، مسیر مکرر در طول سه دهه چنین بوده است: از تولید محصول به توسعه فناوری و امروز به خلق راه‌حل‌های ملی. این روند، تصویری روشن از یک شرکت خصوصی ایرانی است که توانسته در شرایط دشوار اقتصادی، خود را به‌عنوان الگویی برای پیوند صنعت و نوآوری معرفی کند.

در کنار دستاوردهای صنعتی و فناورانه، هلدینگ مواد مهندسی مکرر همواره بر یک اصل بنیادین تأکید داشتتوسعه انسان در کنار توسعه صنعت. مدیران این مجموعه بر این باورند که یک سازمان پایدار، تنها با تولید محصول یا اجرای پروژه‌های بزرگ تعریف نمی‌شود؛ بلکه با تربیت نسل‌هایی از مدیران، مهندسان و متخصصانی معنا پیدا می‌کند که بتوانند ارزش‌های علمی و اخلاقی را به همراه داشته باشند.

در این بین با وجود دستاوردهای چشمگیر، مسیر توسعه هلدینگ مواد مهندسی مکرر خالی از موانع نبوده است. این مجموعه در طول سه دهه گذشته بارها با بحران‌های اقتصادی و محدودیت‌های بیرونی مواجه شده که بیشترین تأثیر را بر تأمین مالی و واردات مواد اولیه گذاشته است.

اصلی‌ترین چالش مکرر، تحریم‌های بین‌المللی بوده که بخش عمده‌ای از مسیر رشد شرکت را با دشواری همراه ساخته است. پیش از اعمال تحریم‌های گسترده، مکرر همچون بسیاری از شرکت‌های بزرگ صنعتی، از تسهیلات مالی بین‌المللی استفاده می‌کرد. بانک‌ها اعتبار شش‌ماهه تا یک‌ساله در اختیار می‌گذاشتند و شرکت می‌توانست تنها با پرداخت ۱۰ تا ۲۰ درصد از مبلغ کالا، نیازهای مواد اولیه خود را تأمین کند.

اما پس از تحریم‌ها، این سازوکار به‌طور کامل قطع شد. واردات مواد اولیه تنها از مسیرهای غیرمستقیم و با واسطه‌های متعدد امکان‌پذیر شد و همین امر هزینه‌ها را تا بیش از ۳۰ درصد افزایش داد. این افزایش هزینه نه‌تنها فشار سنگینی بر مکرر وارد کرد، بلکه برنامه‌های توسعه‌ای شرکت را نیز کند کرد.

به گفته گل‌پور، مدیرعامل هلدینگ، پیش از تحریم‌ها ما می‌توانستیم با استفاده از سیستم‌های شفاف مالی، سرمایه‌گذاری‌های بزرگی انجام دهیم. اما امروز بخش زیادی از سرمایه شرکت صرف تأمین گردش مالی و مواد اولیه می‌شود. این همان چالشی است که جلوی رشد سریع صنعت را می‌گیرد.

در کنار تحریم‌ها، مشکل دیگر مکرر، کمبود نقدینگی است. به دلیل شرایط خاص اقتصادی کشور، بسیاری از شرکت‌ها مجبورند سرمایه خود را صرف هزینه‌های جاری کنند و امکان سرمایه‌گذاری در طرح‌های بلندمدت کاهش یافته است. مکرر نیز از این قاعده مستثنا نبوده و در سال‌های اخیر برای اجرای برخی طرح‌های توسعه‌ای با محدودیت جدی روبه‌رو شده است.

با این حال، مدیران هلدینگ تلاش کرده‌اند با مدیریت هوشمندانه منابع و تنوع‌بخشی به فعالیت‌ها، از این موانع عبور کنند. ورود به حوزه سرمایه‌گذاری خطرپذیر و دانش‌بنیانی، یکی از همین راهکارها بوده است.

درخواست بخش خصوصی از حاکمیت

مدیران مکرر بارها تأکید کرده‌اند که موفقیت پایدار در شرایط تحریم، تنها زمانی ممکن است که حاکمیت و نهادهای اقتصادی کشور، مشکلات بخش خصوصی را به رسمیت بشناسند و برای رفع آن‌ها اقدام کنند.

به باور آن‌ها، بدون یک نظام شفاف و قابل پیش‌بینی ارزی، امکان اجرای پروژه‌های ملی در مقیاس بزرگ وجود ندارد و در این میان، شرکت‌های خصوصی بیش از همه آسیب می‌بینند.

با وجود تمام چالش‌ها، هلدینگ مکرر نگاه خود را به آینده با امید و برنامه‌ریزی دقیق ترسیم کرده است. مدیران این مجموعه بر این باورند که مکرر باید فراتر از سودآوری صرف حرکت کند و رسالت اصلی خود را در پیوند میان صنعت، نوآوری و توسعه انسانی تعریف کند.

۱. نوآوری فناورانه: توسعه محصولات جدید با تکیه بر دانش داخلی و فناوری‌های نوین.

۲. مشارکت در پروژه‌های ملی: حضور فعال در پروژه‌های استراتژیک، به‌ویژه در حوزه‌های آب و انرژی که جزو چالش‌های حیاتی کشور هستند.

۳. توسعه منابع انسانی: تربیت نسل جدیدی از مدیران و کارشناسان که بتوانند مسیر مکرر را در سال‌های آینده ادامه دهند.

صندوق سرمایه‌گذاری شرکتی؛ گامی به سوی آینده

راه‌اندازی صندوق سرمایه‌گذاری شرکتی (CVC) مکرر یکی از مهم‌ترین برنامه‌های این هلدینگ برای دهه چهارم است. این صندوق قرار است با تمرکز بر استارت‌آپ‌ها و شرکت‌های دانش‌بنیان، سرمایه لازم را برای رشد ایده‌های نوآورانه فراهم کند و در عین حال، نیازهای واقعی صنعت کشور را پاسخ دهد.

به گفته مواسات، رئیس هیئت‌مدیره،ما از یک شرکت کوچک مهندسی به یک هلدینگ بزرگ صنعتی رسیدیم، اما همچنان رسالت ما خلق ارزش‌های ملی است. آینده مکرر در گروی حمایت از نوآوری و جوانانی است که می‌توانند صنعت کشور را متحول کنند.

مدیران مکرر تأکید می‌کنند که این مجموعه بر سه اصل بقا، توسعه و حفظ ارزش‌ها استوار است. آن‌ها باور دارند که تنها با انتقال پیوسته مدیریت به نسل‌های جدید و پایبندی به ارزش‌های اولیه، می‌توان مکرر را به سازمانی پایدار در دهه‌های آینده تبدیل کرد.

نوشته سه دهه نوآوری و توسعه پایدار در صنعت ایران اولین بار در پارسوماش خبر. پدیدار شد.

به گزارش پارسوماش خبر ، در این رویداد که صبح امروز (پنج شنبه) در سالن سلام مجموعه لارک تهران با حضور دکتر محمد مخبر مشاور و دستیار مقام معظم رهبری و معاونان بنیاد ایران پیشرفته، صندوق توسعه ملی، معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاست جمهوری و بازیگران کلیدی زیست‌بوم نوآوری کشور برگزار شد، ۱۵۰ شرکت دانش‌بنیان و فناور با تعریف مشکلات و در عین حال ارائه راه‌حل‌های راهبردی و آینده‌ساز، نقطه نظرهای کلیدی خود جهت حل نظام مسائل زیست‌بوم فناوری کشور را ارائه کردند.

در این رویداد ملی همچنین ۵۰ شرکت و بنگاه سرمایه‌گذاری فعال نیز برای مشارکت در تأمین مالی و شتاب‌دهی به این شرکت‌های دانش بنیان نیازمند احیا اعلام آمادگی کردند.

از مهم‌ترین دستاوردهای این رویداد، عقد تفاهم‌نامه‌های تخصصی برای احیا و رشد حداقل ۱۰۰ شرکت دانش‌بنیان با اعتبار تسهیلاتی ۱۰ هزار میلیارد ریالی بود. علاوه بر این، «مرکز احیای شرکت‌های دانش‌بنیان» ذیل بنیاد ایران پیشرفته با مأموریت احیای همه‌جانبه واحدهای راکد و نیمه‌فعال کشور، فعالیت تخصصی خود را آغاز کرد.

برنامه‌ریزی برای فعال‌سازی صادرات شرکت‌های دانش‌بنیان و ارائه مشاوره‌های تخصصی مالی، مدیریتی، حقوقی و قضائی در قالب میزهای تخصصی احیاء، از دیگر خدمات ارائه‌شده در این رویداد ملی بود.

گفتن است این رویداد یک روزه با محور معرفی فناوری‌های نوین و آینده ساز، بهم رسانی ظرفیت‌های ارائه کننده ها و خدمات گیران اقتصاد فناورانه، توسعه شراکت بخش‌های مختلف دولتی و خصوصی و همچنین معرفی صنعت احیاء شرکت‌های دانش بنیان برگزار شد.

از نگاه ناظران حوزه اقتصاد دانش‌بنیان، این رویداد مسیر جدیدی را در زیست‌بوم دانش‌بنیان کشور برای تأمین نیازهای فناورانه و راهبردی ریل‌گذاری کرده و با اتصال خدمات‌گیرندگان و فعالان این حوزه به دنبال افزایش سوددهی شرکت‌های دانش‌بنیان است.

نوشته عزم ملی برای بازآفرینی و شتاب‌دهی به آهنگ رشد شرکت‌های دانش‌بنیان اولین بار در پارسوماش خبر. پدیدار شد.

به گزارش به نقل از وزارت نیرو عباس علی‌آبادی وزیر نیرو امروز سه‌شنبه ۲۵ شهریور ۱۴۰۴ در «رویداد ملی صادرکنندگان خدمات فنی و مهندسی، کالا و دانش‌بنیان‌های صنعت آب و برق» با مرور تجربه‌های گذشته خود اظهار کرد: برای نخستین بار در دوران تحریم موفق شدیم افتخارآمیزترین محصول بشر یعنی توربین گاز را به روسیه صادر کنیم. همچنین ژنراتور و سیستم کنترل فروختیم و حتی قطعات موتور هواپیما تأمین کردیم. این‌ها همه نشان می‌دهد صادرات دانش‌بنیان می‌تواند جایگزین خام‌فروشی باشد.

وی افزود: خام‌فروشی آفت اقتصاد ماست. سال‌ها نفت و مواد معدنی فروختیم اما ارزش افزوده‌ای نصیب کشور نشد. افتخار زمانی است که محصول یا خدمت دانش‌بنیان صادر کنیم و این مسیر باید راهبرد آینده اقتصاد ایران باشد.

وزیر نیرو در ادامه به دو راهبرد کلیدی در توسعه صادرات اشاره کرد و گفت: اول آنکه شرکت‌های ایرانی باید بین‌المللی شوند و حضور خود را در دنیا تثبیت کنند. دوم آنکه باید به سمت تقاضای واقعی حرکت کنیم و ببینیم دنیا چه می‌خواهد. این دو رویکرد باعث می‌شود در بازارها بمانیم و رشد کنیم.

علی‌آبادی با اشاره به تجربیات ایران در بازار منطقه اظهار کرد: به برخی کشورهای منطقه نیروگاه فروختیم و در برخی کشورها نیروگاه‌ها را با تجهیزات ایرانی ساختیم. اهمیت این تجربه در آن است که برای حضور در بازار جهانی باید زنجیره کامل از مهندسی تا بهره‌برداری و نگهداری را در اختیار داشته باشیم.

وی یادآور شد: در الجزایر وارد مناقصه تعمیرات نیروگاهی شدیم و امتیاز فنی بالاتری از رقبای بزرگ به دست آوردیم. حتی از نظر قیمت حدود ۵ درصد پایین‌تر از بهترین رقیب و ۳۰ درصد پایین‌تر از ضعیف‌ترین رقیب بودیم اما نهایتاً شرکت دیگری انتخاب شد. وزیر آن کشور بعدها گفت که از این اتفاق شرمنده است زیرا محصولی با کیفیت پایین‌تر را به قیمتی بالاتر خریداری کردند. این نمونه‌ای روشن از توان فنی ایران در بازارهای جهانی است.

وزارت نیرو در کنار صادرکنندگان خدمات فنی و دانش‌بنیان است

وزیر نیرو تصریح کرد: قدرت ما زمانی نمایان می‌شود که در کنار هم باشیم. اگر یکدیگر را تضعیف کنیم تنها رقبا سود می‌برند. وزارت نیرو آماده است در این مسیر در کنار صادرکنندگان خدمات فنی و مهندسی و شرکت‌های دانش‌بنیان قرار گیرد.

وی با تأکید بر اهمیت اسناد بالادستی کشور گفت: ریسک صادرات یک گزینه نیست بلکه استراتژی ملی است. بیانیه گام دوم انقلاب، سیاست‌های اقتصاد مقاومتی و برنامه هفتم توسعه همگی بر تقویت تولید ملی و توسعه صادرات تأکید دارند. دولت چهاردهم و وزارت نیرو نیز بر ارتقای زنجیره ارزش داخلی و حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان تمرکز کرده‌اند.

علی‌آبادی ضمن قدردانی از تلاش فعالان صنعت آب و برق اظهار کرد: شما سربازان اقتصادی کشور هستید که با تلاش شبانه‌روزی نه تنها ارزش افزوده ایجاد می‌کنید بلکه دانش ملی را به تجارت تبدیل کرده و اعتبار فنی ایران را در عرصه جهانی ارتقا می‌دهید. افتخار کنید که حتی اگر درهای دنیا بسته شود، توان داخلی ما برای روشن نگه داشتن چراغ خانه‌ها کافی است.

وی افزود: یکی از بزرگ‌ترین افتخارات پس از انقلاب، پیشرفت بی‌سابقه در توانمندی‌های فنی و مهندسی حوزه آب و برق است. امروز زنجیره‌ای کامل از مطالعه، طراحی، ساخت، نصب و بهره‌برداری در اختیار داریم. هیچ نقطه ضعفی وجود ندارد و از نظر کیفیت با بهترین‌های دنیا رقابت می‌کنیم. تقویت توان مهندسی یعنی قطع وابستگی و دستیابی به خودکفایی واقعی.

ایجاد ساز و کارهای فنی برای کاهش ریسک‌های صادراتی

وزیر نیرو با اشاره به تحریم‌ها گفت: تحریم‌ها و رقابت‌های اقتصادی محدودیت‌آفرین بوده‌اند اما به محرکی برای نوآوری نیز تبدیل شدند. ما با اتکا به دانش بومی، شرکت‌های دانش‌بنیان و مدیریت منابع نه تنها نیاز داخل را تأمین کردیم بلکه در صادرات نیز حضور یافتیم. وزارت نیرو در تلاش است سازوکارهایی برای کاهش ریسک‌های صادراتی و تسهیل ابزارهای مالی و حقوقی فراهم کند.

وی خاطرنشان کرد: خدمات فنی مهندسی ما شامل مطالعات امکان‌سنجی، طراحی رقابتی، مهندسی ارزش، اجرا و خدمات پس از فروش همراه با کالاهای تخصصی داخلی است. این ترکیب قدرتمند می‌تواند در بازارهای جهانی بدرخشد. اما برای موفقیت بیشتر باید از ابزارهای مالی و فاینانس استفاده کرد. بانک‌های ایرانی باید یاد بگیرند که فاینانس یک کسب‌وکار است، نه یک امتیاز.

وزیر نیرو گفت: صادرات این بسته کامل ارزش باید با دریافت گواهی‌های بین‌المللی و تقویت برند ملی ارتقا یابد. دنیا متوقف نمی‌شود و ما نیز نباید متوقف شویم. توانایی امروز نقطه عزیمت است و هر روز باید برای پیشرفت دوباره آماده شویم. در غیر این صورت از تحولات صنعتی جهان عقب خواهیم ماند.

وی حمایت از توسعه صنعت آب و برق را از اهداف دولت چهاردهم دانست و افزود: تحقق این هدف نیازمند سیاست‌گذاری هوشمند، تسهیل مقررات سرمایه‌گذاری، فرآیندهای گمرکی و هماهنگی بین دستگاه‌هاست. تأمین مالی، بیمه‌های صادراتی، تسهیلات ارزان‌قیمت، تقویت آموزش و پژوهش و بهره‌گیری از دیپلماسی اقتصادی نیز ضرورت دارد.

دیپلماسی زمانی موفق است که در اقتصاد دانش‌بنیان جهانی اثرگذار باشد

علی‌آبادی با تأکید بر نقش دستگاه سیاست خارجی کشور گفت: همه کنسولگری‌ها و سفارتخانه‌ها پایگاه شما هستند و موظفند به شما کمک کنند. دیپلماسی ما زمانی موفق است که در اقتصاد دانش‌بنیان جهانی اثرگذار باشیم.

وزیر نیرو در پایان اظهار کرد: وزارت نیرو همواره حامی بخش خصوصی صادرکننده خواهد بود و در حوزه‌های مالی، حقوقی، فناوری و دیپلماسی در کنار شما قرار دارد. ایمان دارم با هم‌افزایی دانش و صادرات، نه تنها به منافع اقتصادی دست خواهیم یافت بلکه موتور محرک صنعتی و نماد اقتدار ملی خواهیم شد.

نوشته علی‌آبادی: در دوره تحریم به روسیه توربین گازی صادر کردیم اولین بار در پارسوماش خبر. پدیدار شد.

به گزارش پارسوماش خبر از فرابورس، با مجوز سازمان بورس و اوراق بهادار پذیره‌نویسی ۱۵۰ میلیارد تومانی اوراق مرابحه شرکت فنی و مهندسی پترو ایمن شریف با تعهد شرکت تامین سرمایه لوتوس پارسیان از روز سه‌شنبه خرداد از طریق فرابورس ایران آغاز و به مدت ۳ روز کاری ادامه دارد.

این اوراق با هدف تامین مالی خرید مواد اولیه مورد نیاز این شرکت که در صف عرضه اولیه در فرابورس قرار دارد، در قالب ساختار شرعی مرابحه از طریق بازار ابزارهای نوین مالی فرابورس ایران عرضه می‌ شود.

براساس این گزارش اوراق مرابحه مذکور با نماد پیشکو ۰۸ در مجموع شامل ۱.۵ میلیون ورقه به ارزش اسمی ۱۰۰ هزار تومان برای هر ورقه است. نرخ سود سالانه ۲۳ درصد بوده و با پرداخت فصلی هر ۳ ماه یک‌بار از طریق شرکت سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه پرداخت می‌شود.

همچنین مدت این اوراق ۴۸ ماهه بوده و ۲۰ خرداد ۱۴۰۸ سررسید خواهد شد. عرضه اوراق از طریق روش حراج انجام شده و حداقل حجم سفارش ۵ هزار ورقه در نظر گرفته شده است.

در این انتشار تامین سرمایه لوتوس پارسیان به‌ عنوان متعهد پذیره‌نویسی و بازارگردان، بانک توسعه تعاون به عنوان ضامن، کارگزاری پارسیان به عنوان عامل فروش، سپرده‌گذاری مرکزی به عنوان عامل پرداخت و موسسه حسابرسی امجد تراز به عنوان حسابرس ایفای نقش می‌کنند.

این پذیره‌نویسی در راستای توسعه بازار بدهی و فراهم‌سازی گزینه‌های سرمایه‌گذاری با ریسک پایین گامی در مسیر تقویت زیرساخت‌های بازار سرمایه ایران به شمار می‌رود.

انتشار اوراق مرابحه ۵۰۰ میلیارد تومانی نماد پیشرو ۰۷

همچنین از ۲۵ خرداد نیز به مدت سه روز کاری اوراق مرابحه ۵۰۰ میلیارد تومانی شرکت اروند پیشرو با نماد پیشرو ۰۷ در فرابورس منتشر می‌شود.

نرخ سود این اوراق ۲۳ درصد و در سررسید ۳ ماهه از سوی شرکت سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه پرداخت می‌شود کارگزاری فارابی عامل فروش و بانک خاورمیانه ضامن این اوراق خواهد بود.

نوشته آغاز پذیره‌نویسی دو شرکت در فرابورس اولین بار در پارسوماش خبر. پدیدار شد.